เรื่องราวความเป็นจริงของพระพิมพ์ต่างๆที่พบที่กรุประตูลี้ จังหวัดลำพูน

Back to main page Go to shop now My webboard Gast Book ดิสคอฟเวอร์รี่ไทยแลนด์ รวมบทความ และ ประวัติศาสตร์ ทั่วไป เว็บบอร์ดเช็คพระ

จากการสำรวจ และขุดค้นแหล่งโบราณคดีในเขตจังหวัดลำพูน ของกรมศิลปากร และมหาวิทยาลัยศิลปากร และโบราณวัตถุที่ชาวบ้านพบโดยบังเอิญ ซึ่งได้มีการพบโบราณวัตถุเนื่องในพุทธศาสนาประเภทพระพิมพ์จำนวนหนึ่งคือพระพิมพ์ซุ้มพุทธคยาพระกวาง พระลือหน้ามงคล พระแปด และพระสิบแปด โดยจะขุดพบในชั้นวัฒนธรรมสมัยล้านนา (พุทธศตวรรษที่ ๑๙ - ๒๑ )แต่จากการศึกษาเปรียบเทียบด้านรูปแบบศิลปะของพระพิมพ์แล้วพบว่า พระพิมพ์ซุ้มพุทธคยา มีรูปแบบเหมือนพระพิมพ์ที่แพร่หลายอยู่ในประเทศพม่า ที่เมืองพุกาม และพะโค ช่วงพุทธศตวรรษ ที่ ๑๖

ส่วนพระลือหน้ามงคล และพระกวาง นั้น เป็นกลุ่มพระพิมพ์ที่มีอายุอยู่ในช่วง พุทธศตวรรษ ที่ ๑๕ - ๑๖ เช่นกัน โดยเป็นกลุ่มพระพิมพ์ที่มีคติและรูปแบบมาจากเรื่องราวในพุทธประวัติสองตอนคือ ตอนตรัสรู้ใต้ต้นโพธิ์ที่พุทธคยา และตอนแสดงปฐมเทศนาที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน (สวนกวาง) ซึ่งเป็นภาพพุทธประวัติที่นิยมสร้างกันในประเทศอินเดีย ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ในสกุลช่างคุปตะ (พุทธศตวรรษ ที่ ๑๙-๑๑) และสกุลช่างปาละ (พุทธศตวรรษ ที่ ๑๒-๑๔)สำหรับ พระลือหน้ามงคล ซึ่งจัดอยู่ในกลุ่มปรกโพธิ์ (กลุ่มพระรอด พระคง พระเปิม และพระบัง) สร้างตามคติและรูปแบบที่แสดงเรื่องราวในพุทธประวัติตอนตรัสรู้ และปฐมเทศนา ซึ่งแสดงภาพพระพุทธเจ้าปางมารวิชัย (ปางตรัสรู้) และมีกวางสองตัวหมอบอยู่ข้างๆ(สัญลักษณ์ของการแสดงปฐมเทศนาที่ป่ากวาง) แสดงว่าอิทธิพลพุทธศาสนาที่ปรากฏในเมืองหริภุญชัยนั้น มาจากหลายสายมีอิทธิพลศิลปะอินเดียแบบคุปตะ ผ่านวัฒนธรรมทราวดีเข้ามาทางหนึ่ง และคตินิยมของชาวพื้นเมืองผสมผสานเข้าไปจึงปรากฏรูปแบบพระพิมพ์
ที่มีลักษณะแตกต่างไปจากต้นแบบ กลายเป็นแบบเฉพาะของชุมชนในวัฒนธรรมหริภุญชัยต่อไป

ส่วนพระแปด พระสิบแปด เป็นรูปแบบพระพิมพ์ที่มีคติการสร้าง ตามคติพุทธศาสนานิกายมหายาน ที่แผ่เข้ามาในประเทศไทยพร้อมกับอิทธิพลวัฒนธรรมเขมรแบบบายน ในช่วงพุทธศตวรรษ ที่ ๑๗-๑๘ ซึ่งนิยมแสดงภาพพระพุทธเจ้าทรงเครื่องกษัตริย์ ตามคติมหายานและมีจำนวนมากกว่าหนึ่งองค์ขึ้นไปลักษณะโดยทั่วไปของพระพิมพ์ที่พบในจังหวัดลำพูน นายสำราญ กาญจนคูหา ผู้เขียนหนังสือรวมสุดยอดพระเครื่องเมืองลำพูนได้อธิบายลักษณะพระพิมพ์สกุลช่างลำพูนไว้ ดังนี้

รวมพระเครื่องเมืองหริภุญไชย

ขอบคุณ-ที่มา : หนังสือวัฒนธรรม พัฒนาการทางประวัติศาสตร์ เอกลักษณ์ และภูมิปัญญา จังหวัดลำพูน พ.ศ.2544
Copy Right DiscoveryThaiLand 2003 desined by nokkiller@hotmail.com